Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych podjął stanowcze kroki w celu zagwarantowania samorządowi rolniczemu udziału w procedurach planistycznych. 4 maja 2026 roku do Ministra Finansów i Gospodarki skierowano oficjalne pismo z postulatem zmiany krzywdzących dla rolników przepisów.
Wystąpienie Zarządu KRIR jest bezpośrednią realizacją wniosku zgłoszonego przez Prezesa Izby Rolniczej w Opolu podczas XII posiedzenia KRIR VII kadencji. Jego głównym celem jest zapewnienie izbom rolniczym realnego udziału w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym na poziomie gmin. Pismo zostało przekazane do wiadomości również Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Stefanowi Krajewskiemu.
Luka prawna, która uderza w rolników
Obecnie obowiązujące przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wymieniają izb rolniczych w katalogu organów, które mają prawo opiniować projekty aktów planistycznych, w tym planów ogólnych. Jednocześnie, z zapisów ustawy o izbach rolniczych jasno wynika, że samorząd rolniczy posiada kompetencje do opiniowania spraw związanych z rolnictwem oraz reprezentowania interesów producentów rolnych. Prowadzi to do istotnej rozbieżności w systemie prawnym.
Gminy odmawiają konsultacji
W praktyce organy gmin nader często odmawiają przekazywania projektów dokumentów planistycznych wojewódzkim izbom rolniczym do zaopiniowania. Samorządy gminne usprawiedliwiają swoje decyzje ukształtowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych (w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego), argumentując to brakiem jednoznacznego obowiązku w przepisach szczegółowych.
Konsekwencje takiego stanu rzeczy są bardzo poważne. Izby rolnicze – ustawowy reprezentant i samorząd zawodowy rolników – są faktycznie pozbawiane możliwości wpływania na kształtowanie polityki przestrzennej. Oznacza to brak kontroli nad decyzjami dotyczącymi gruntów rolnych, ich ochrony oraz ogólnych kierunków rozwoju obszarów wiejskich w poszczególnych gminach.
Postulaty Krajowej Rady Izb Rolniczych
W obliczu tych problemów, KRIR stanowczo wnioskuje o wprowadzenie zmian w prawie. Zmiana ta ma jednoznacznie zobowiązać gminy do przekazywania izbom rolniczym projektów planów przestrzennych do zaopiniowania.
Zarząd KRIR, z prezesem Wiktorem Szmulewiczem na czele, podkreśla, że uregulowanie tej kwestii pozwoli na lepsze uwzględnienie interesów rolników oraz wymiernie wzmocni ochronę cennych gruntów rolnych w kluczowych procesach planistycznych. Będziemy na bieżąco monitorować postępy w tej sprawie i informować o ewentualnych zmianach w legislacji.
