Zarząd KRIR w piśmie z 20 lutego 2026 r. wystąpił do Ministra Finansów z postulatem zmiany przepisów ustawy o podatku leśnym. Jak zaznaczono we wniosku, poważny problem pojawia się w sytuacji, gdy las stanowi współwłasność bardzo licznej grupy osób, co często jest efektem wielopokoleniowych, nieuregulowanych podziałów spadkowych.
Pobierz wystąpienie KRIR – .PDF
Zgodnie z aktualnym prawem, obowiązkiem podatkowym solidarnie obciążeni są wszyscy współwłaściciele. W praktyce prowadzi to do sytuacji, w której rzetelni podatnicy, regulujący swoją część daniny, ponoszą konsekwencje za tych, którzy unikają płatności. Co gorsza, uczciwy rolnik nie może w takiej sytuacji uzyskać zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Brak tego dokumentu to dla wielu gospodarstw wyrok – uniemożliwia on skorzystanie z kredytów bankowych, wzięcie udziału w programach pomocowych i dotacyjnych, a nawet sprzedaż części nieruchomości.
W związku z tym samorząd rolniczy domagał się m.in.:
- wprowadzenia możliwości wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach obejmującego tylko udział danego właściciela,
- przypisywania zaległości podatkowej konkretnym osobom, które nie płacą,
- wprowadzenia mechanizmu zwalniającego z odpowiedzialności tego współwłaściciela, który uiścił swoją należność i udokumentował brak kontaktu z resztą spadkobierców.
Kategoryczna odmowa Ministerstwa Finansów
W odpowiedzi z 2 kwietnia 2026 r. Ministerstwo Finansów całkowicie odrzuciło postulaty KRIR. Resort powołał się na przepisy Kodeksu cywilnego, z których wynika, że w przypadku solidarności dłużników, wierzyciel (czyli gmina) może żądać spłaty całości długu od każdego ze współwłaścicieli z osobna. Opłacenie przez rolnika tylko „swojej” proporcjonalnej części podatku nie oznacza wygaśnięcia całego zobowiązania.
Głównym powodem odrzucenia wniosku są jednak obawy o finanse samorządów. Ministerstwo tłumaczy, że podatek leśny jest daniną o relatywnie niskiej stawce – w 2026 r. maksymalna stawka nie przekracza 61,90 zł od 1 hektara. Jednocześnie przepisy zabraniają organom podatkowym wszczynania postępowania, jeśli roczny podatek jest niższy niż koszt wysłania listu poleconego, czyli obecnie 11,80 zł.
Resort podaje wymowny przykład: gdyby znieść odpowiedzialność solidarną, podatek leśny za 1 ha lasu (ok. 62 zł) zostałby podzielony na indywidualne zobowiązania. Jeśli las miałby np. 6 współwłaścicieli, udział każdego z nich wynosiłby niewiele ponad 10 zł – a więc poniżej progu poboru podatku.
Dla gmin oznaczałoby to całkowitą utratę dochodów z takich rozdrobnionych działek. Ministerstwo podkreśliło, że spadek dochodów gmin naruszałby zagwarantowaną w Konstytucji RP samodzielność finansową jednostek samorządu terytorialnego.
Z tego powodu resort finansów uznał za niemożliwe realizację postulatów KRIR, w tym wydawanie indywidualnych zaświadczeń o niezaleganiu w podatkach za część udziałów w lesie. Odpowiedzialność zbiorowa za uregulowanie podatku od lasu pozostaje bez zmian.
