Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych pismem z dnia 4 września 2026 r. zgłosił istotne uwagi do projektu rozporządzenia Rady Ministrów. Zmiany dotyczą szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Opolski samorząd rolniczy pragnie przybliżyć Państwu najważniejsze postulaty, które mają na celu ochronę interesów rolników.
Poniżej przedstawiamy kluczowe zastrzeżenia i propozycje zmian zgłoszone przez KRIR, odnoszące się do ubezpieczeń, szacowania szkód suszowych, pomocy kredytowej oraz wsparcia dla producentów trzody chlewnej, owoców i warzyw.
1. Ubezpieczenia upraw – warunek 50% powierzchni
Projektowane zastąpienie wymogu posiadania ubezpieczenia 50% powierzchni upraw w dniu wystąpienia szkody warunkiem ubezpieczenia w roku, w którym wystąpiły szkody, jest krokiem w dobrą stronę. Wymaga jednak doprecyzowania. Znaczna część upraw ozimych ubezpieczana jest jesienią roku poprzedzającego zbiór. KRIR wnosi o jednoznaczne wskazanie, że umowy ubezpieczenia zawarte w roku poprzednim (jeśli dotyczą upraw prowadzonych w roku szkody) będą uwzględniane przy spełnianiu wymogu 50% ubezpieczenia.
2. Szacowanie szkód suszowych i produkcja zwierzęca
Metodologia szacowania szkód przez IUNG-PIB budzi poważne zastrzeżenia, ponieważ sieć pomiarowa nie oddaje w pełni lokalnych warunków. KRIR postuluje:
- Wprowadzenie procedury odwoławczej oraz możliwości dodatkowej weryfikacji szkody w przypadku rozbieżności z danymi IUNG-PIB (np. na podstawie zdjęć upraw czy dokumentacji gospodarstwa).
- Przywrócenie obowiązku podawania danych o produkcji zwierzęcej podczas szacowania szkód suszowych. Brak takich danych może skutkować nieuwzględnieniem kosztów pasz zastępczych, co prowadzi do „podwójnej straty” dla rolników utrzymujących zwierzęta (strata w uprawach i w produkcji zwierzęcej).
3. Pomoc kredytowa i płynność finansowa
W zakresie dopłat do oprocentowania kredytów bankowych na zobowiązania cywilnoprawne, KRIR zgłasza dwa główne zastrzeżenia:
- Warunek spadku przychodów o 30% wyklucza gospodarstwa, które na skutek wzrostu kosztów produkcji odnotowały drastyczny spadek dochodów (powyżej 30%), choć ich przychody pozostały na zbliżonym poziomie.
- Ograniczenie pomocy do zobowiązań zaciągniętych maksymalnie 12 miesięcy przed złożeniem wniosku jest nieadekwatne do specyfiki rolnictwa. Zobowiązania związane z produkcją mają często dłuższy horyzont czasowy. Postuluje się wydłużenie tego okresu.
4. Pomoc dla producentów owoców i warzyw
Ograniczenie pomocy wyłącznie do szkód z dni 27–29 czerwca 2026 r. (skutki wysokich temperatur) jest zbyt restrykcyjne. Skutki upałów mogły ujawnić się przed lub po tym terminie. Samorząd rolniczy wnosi o:
- Rozszerzenie okresu objętego pomocą na cały czas trwania fali wysokich temperatur w 2026 r. (na podstawie danych meteorologicznych).
- Wydłużenie terminu składania wniosków z 15 na 30 września 2026 r.
5. Wsparcie zakupu loszek hodowlanych
W odniesieniu do pomocy dla producentów trzody chlewnej, przepisy wymagają doprecyzowania. KRIR wnioskuje o:
- Wyjaśnienie, czy pomoc obejmuje loszki zakupione zarówno w roku złożenia wniosku, jak i w roku poprzedzającym.
- Uwzględnienie przypadków zmniejszenia stada z przyczyn niezależnych od rolnika (choroby, padnięcia, nakazy Inspekcji Weterynaryjnej), aby nie tracił on prawa do drugiej raty pomocy.
- Doprecyzowanie warunków wypłaty pomocy 1000 zł do lochy (czy dotyczy każdej, czy tylko nowo wprowadzonej) oraz wymogów dotyczących kolczykowania.
- Wydłużenie bardzo krótkiego terminu składania wniosków (obecnie do 20 września 2026 r.).
6. Krótkie terminy składania wniosków
Zarząd KRIR zwraca ogólną uwagę na zbyt krótkie terminy naborów w stosunku do czasu wejścia w życie przepisów i konieczności przygotowania systemów ARiMR. Wnioskujemy o ich wydłużenie, aby każdy rolnik miał realną szansę na prawidłowe skompletowanie i złożenie dokumentów.
Źródło – KRIR. Pełna treść pisma dostępna poniżej:
