Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych wystąpił w kwietniu 2026 r. do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z wnioskiem o skrócenie terminu zgłoszenia zamiaru przemieszczenia świń w celu uzyskania świadectwa zdrowia z obecnie obowiązujących 4 dni do 1 dnia.
Inicjatywa ta była podyktowana trudną i nieprzewidywalną sytuacją rynkową oraz znacznymi wahaniami cen. Zmienna koniunktura zmusza producentów rolnych do szybkiego reagowania i podejmowania decyzji o sprzedaży często z dnia na dzień, aby zminimalizować straty ekonomiczne. Według samorządu rolniczego, 4-dniowy okres oczekiwania znacząco utrudnia zawieranie szybkich i korzystnych transakcji.
W odpowiedzi z dnia 7 maja 2026 r. (pismo znak DŻW.orz.872.14.2026) Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi odrzuciło postulat samorządu rolniczego, argumentując to przede wszystkim względami bezpieczeństwa epizootycznego.
Dlaczego 4-dniowy termin zostaje utrzymany?
Resort rolnictwa podkreśla, że obowiązek zgłaszania zamiaru przemieszczenia świń do innej siedziby stada lub rzeźni na 4 dni przed planowanym terminem (realizowany poprzez system teleinformatyczny ARiMR) nie jest wymogiem czysto technicznym. Czas ten jest niezbędny organom Inspekcji Weterynaryjnej do weryfikacji stanu zdrowia zwierząt, analizy sytuacji epizootycznej oraz, w razie konieczności, zaplanowania i przeprowadzenia działań kontrolnych.
Ministerstwo zaznacza, że przemieszczanie trzody chlewnej to jeden z kluczowych czynników ryzyka rozprzestrzeniania się groźnych chorób zakaźnych, w tym afrykańskiego pomoru świń (ASF). Odpowiedni czas na reakcję organów nadzoru jest fundamentem zapewnienia bezpieczeństwa epizootycznego w kraju. Zdaniem resortu, ustępstwo na rzecz dynamiki rynku i skrócenie terminu do zaledwie 1 dnia mogłoby ograniczyć skuteczność prewencji i zwiększyć ryzyko obrotu zwierzętami bez rzetelnej kontroli. Wobec tego, skrócenie terminu uznano za niezasadne.
Alternatywny system bez świadectw i opłat
Jednocześnie Ministerstwo przypomina posiadaczom świń o możliwości wyboru między dwoma trybami postępowania:
- Tryb standardowy: Obejmujący zgłoszenie przemieszczenia do bazy ARiMR oraz uzyskanie płatnego świadectwa zdrowia.
- System alternatywny: Pozwalający na przemieszczanie świń bez konieczności wyrabiania świadectwa zdrowia i ponoszenia z tego tytułu opłat.
Ministerstwo podkreśla jednak, że skorzystanie z dobrowolnego, alternatywnego trybu (bez opłat i świadectw) wiąże się z bezwzględnym obowiązkiem przestrzegania określonych przepisami zasad, w tym rygorystycznego zachowania ustawowego, 4-dniowego terminu zgłoszenia zamiaru przemieszczenia.
